Last van hoogtevrees of een andere angst? Dit kun je ertegen doen.

Ik ben ondertussen dikke vriendjes met de journalisten van het Belgisch Nieuwsblad. Dit keer vroegen ze me het hemd van het lijf over hoogtevrees en andere angsten. Hier lees je het artikel met tal van tips:

Last van hoogtevrees? Gelukspsycholoog verklaart de angst en legt uit wat je eraan kan doen.

Hoogtevrees is wellicht een van de bekendste fobieën en is een herkenbare angst voor velen onder ons. Ook voetballer Jan Vertonghen lijdt eraan, zo blijkt uit een Instagrampost van zijn voetbalclub Tottenham. Wij vroegen aan gelukspsycholoog Josje Smeets wat hoogtevrees precies inhoudt en wat je eraan kan doen.

Hoewel lang niet iedereen zichzelf beschouwt als iemand die lijdt aan hoogtevrees, maakt de angst voor (grote) hoogtes volgens gelukspsycholoog Josje Smeets deel uit van onze overlevingsdrang.

“Iedereen heeft in zekere mate last van hoogtevrees en dat is normaal. (Grote) hoogtes en met name afgronden houden gevaar in, waardoor ons brein instinctief alerter wordt. De prikkels die we krijgen van ons evenwichtsorgaan en gezichtsvermogen benadrukken dat gevoel nog meer. Dat geldt trouwens niet alleen voor mensen, maar ook voor (huis)dieren”, vertelt Smeets.

Wat is hoogtevrees?

Toch spreken we pas van hoogtevrees wanneer er sprake is van extreme reacties of wanneer mensen angst ervaren wanneer ze eigenlijk in veiligheid verkeren, bijvoorbeeld op een trap, in een lift of op een uitkijkplatform. Wat we beschouwen als ‘hoog’ verschilt trouwens van persoon tot persoon: de ene schrikt terug voor twee treden, de andere wordt pas ongemakkelijk vanaf twee verdiepingen.

Ook de manieren waarop hoogtevrees zich manifesteert, zijn uiteenlopend: van hartkloppingen tot verhoogde bloeddruk, van extreem angstige gedachten tot algehele irrationaliteit... Je lichaam verkeert in stressmodus en probeert dat zo goed en zo kwaad als kan te uiten.

“In sommige gevallen is hoogtevrees een aangeboren angst. Voor mensen die sowieso al angstgevoeliger zijn, is een overlevingsangst als hoogtevrees haast vanzelfsprekend. De fobie kan echter ook ontstaan door een nare ervaring in het verleden of vanuit een (aangeleerde) drang naar controle; hoogte is tenslotte iets oncontroleerbaars”, aldus Josje Smeets.

Hoe behandel je hoogtevrees en andere angsten?

Volgens de gelukspsycholoog is het perfect mogelijk om van je hoogtevrees of andere angsten af te komen, maar dat vergt wel tijd en inspanning.“Zit je nog in het beginstadium van je angst, dan bestaat de kans dat je ervan afraakt door middel van ontspanningsoefeningen. Het is een kwestie van je parasympathisch zenuwstelsel kalmeren en dat kan bijvoorbeeld dankzij yoga of mindfullness.”

Volstaat dat niet, dan is exposuretherapie een vaak gebruikte behandeling.

“Door jezelf langzaamaan bloot te stellen aan de bron van je angst, ga je inzien dat die angst ongegrond is. Je begint bijvoorbeeld met een foto van een trap, vervolgens krijg je videomateriaal te zien en helemaal aan het einde sta je zelf fysiek bovenaan die trap. Zo’n behandeling kan echter jaren duren en doe je het best onder begeleiding van een professional.” Dit kan ook bij andere angsten, stel je er zelf stapje-voor-stapje aan bloot.

“Soms wordt in het geval van hoogtevrees of andere angsten ook cognitieve gedragstherapie gebruikt. Beetje bij beetje leer je dat je brein je een verkeerd stresssignaal geeft vanaf een bepaalde hoogte. Met behulp van een psycholoog ga je aan de slag om je gedachten om te buigen, onder andere door jezelf telkens opnieuw bloot te stellen aan een positieve prikkel wanneer je met hoogtes wordt geconfronteerd. Ook deze techniek is er eentje van lange adem.”

Ondanks het feit dat hoogtevrees behandelen in de meeste gevallen een lang en traag proces is, vindt gelukspsycholoog Josje Smeets het onontbeerlijk om ermee aan de slag te gaan.

“Als mens hebben we de neiging om onze angsten uit de weg te gaan. Maar die vermijding geeft ons brein gelijk; we bevestigen in zekere zin dat er wat aan de hand is en dat (irrationele) angst de juiste reactie is. Op termijn gaan we die redenering ook toepassen op andere onderwerpen, waardoor onze angsten de ruimte krijgen om te groeien en onze wereld verkleint.”

“Door je angsten daarentegen actief aan te pakken, neem je zelf de controle. Je krijgt meer zelfvertrouwen, je wereld vergroot en uiteindelijk word je zelf ook gelukkiger.”

Wil jij ook aan de slag met (onbewuste) angsten en een gelukkiger leven? Denk eens na over coaching, een beetje hulp doet vaak wonderen.

Lees hier het artikel terug in het Belgisch Nieuwsblad: